Okolice

Czarnolas

Nazwa pochodzi od grądów jodłowych, powszechnie w Puszczy Kozienickiej nazywanych "czarnym lasem". Wieś istniała już w XIV w. W końcu XV w. Czarnolas przeszedł w ręce Jana Kochanowskiego. Artysta otrzymał połowę wsi w spadku po rodzicach. Na stałe przeniósł się tu prawdopodobnie w 1571r. W dworze czarnoleskim powstały jego największe dzieła: Pieśń świętojańska o Sobótce, Odprawa posłów greckich, Treny oraz tłumaczenia Psalmów. W 1761r. wykupił Czarnolas Józef Jabłonowski i rozpoczął starania o zachowanie dla potomnych pamięci o siedzibie poety.

Muzeum Jana Kochanowskiego w Czarnolesie
Na miejscu, gdzie według tradycji miał stać dworek Kochanowskiego, wznosi się neogotycka kaplica z lat 1826-46, z grobowcami Jabłonowskich i Lubomirskich oraz obrazem św. Marii Magdaleny z początku XIX w. Odkryte niedawno fragmenty fundamentów tego budynku mogą pochodzić z drugiej połowy XVI w. Murowany dworek zbudowano ok. 1870r. dla Władysława Jabłonowskiego, prawdopodobnie na miejscu dawnego dworu Raczyńskich z 1789r., a spalonego w 1853r. Od 1961r. w dworku, gruntownie przebudowanym w latach 1979-80, mieści się Muzeum Jana Kochanowskiego. Dwór otacza piękny, romantyczny park, w którym z dawnego założenia zachowały się stawy. W Parku rosną liczne lipy, graby oraz dąb - pomnik przyrody. W miejscu słynnej lipy stoi XIX-wieczny, kamienny obelisk z symbolicznym sarkofagiem Urszulki. Przed dworem okazały pomnik Jana Kochanowskiego, dłuta Mieczysława Weltera, wzniesiony z okazji 450 urodzin poety.
tel. (0-48) 67 72 005
Czynne:
wtorek-piątek 8.00-16.00
sobota, niedziela 9.00-16.00
Cena biletu;
Ulgowy 3zł. z przewodnikiem 4zł.
Normalny 4zł. z przewodnikiem 5zł.

Grudek

We wczesnym średniowieczu, najprawdopodobniej był to gród, stąd jego nazwa. Pierwsze wzmianki pochodzą z XIV w. W XVI w. należał do rodziny Mysłowskich, potem do Kochanowskich.

Kościół Świętej Trójcy w Grudku
Kościół renesansowy wzniesiony został w latach 1593-95 z fundacji Andrzeja Kochanowskiego, stryjecznego brata Jana. W dniu 12.10.1598r. kardynał Jerzy Radziwił dokonał konsekracji kościoła. Wieża przy drzwiach wejściowych została dobudowana w 1643r.
Kościół zniszczono w 1914r. Restaurowany w latach 1915-28, a ponownie odnowiony w 1959r. Wewnątrz kościoła na północnej ścianie pozostały fragmenty późnorenesansowych polichromii z końca XVI w. oraz zabytki: epitafium z 1596r., krucyfiks XVIII w., chrzcielnica XVII w., organy 7-głosowe pochodzą z około 1892r. Obok kościoła drewniana dzwonnica z 1896r. Kaplica przydrożna z rzeźbą św. Jana Nepomucena pochodzi z XVIII w.

Opactwo

Kościół p.w. Wniebowzięcia NMP w Opactwie
Klasztor założono na gruntach należących do benedyktynów sieciechowskich ok. 1132r., który mieścił się na kępie Wiślanej. Ks. Konrad I Mazowiecki więził w nim Bolesława Wstydliwego i jego matkę. W 1530r. wzniesiono nowy drewniany klasztor, który w 1682r. spłonął. Obecne budynki pochodzą z XVIII w. Zostały one w czasie I i II wojny światowej bardzo uszkodzone. Kościół późnobarokowy na planie krzyża greckiego. Polichromia rokokowo - klasycystyczna na ścianach i sklepieniu. Zabytki: ołtarz główny z postaciami św. Benedykta i św. Scholastyki, 2 ołtarze boczne, krucyfiks barokowy z XVIII w., chrzcielnica i ambona rokokowe.

Policzna

Nazwa wsi pochodzi od słowa "polica" oznaczającego duże pole. Pierwsze wzmianki pochodzą z XII w. W końcu XV w. należała do Ślizów. W rękach Kochanowskich i Białaczowskich znajdowała się do XVII w. następnie między innymi Szaniawskich i Potkańskich. Na początku XIX w. właścicielem majątku Policzna był Malachiasz Bogucki, marszałek sejmików w powiecie kozienickim. W bliskiej odległości od kościoła znajduje się piętrowy, eklektyczny pałac zbudowany w XIX w., na miejscu XVIII-wiecznego. Pałac otacza malowniczy park, a od strony wsi stawy rybne. W czasie II wojny światowej w majątku mieścił się obóz pracy. Znajdujących się tam radzieckich jeńców uwolniły 11 czerwca 1944r. oddziały: BCh - Józefa Abramczyka - "Tomasza" oraz AK - Kazimierza Aleksandrowicza - "Huragana". W czasach socjalizmu nastąpiło zdewastowanie pałacyku, który obecnie jest własnością prywatną.

Kościół Świętego Stefana w Policznie
Kościół pochodzi z ok. 1740r., stojący na miejscu pierwszego w tym miejscu drewnianego, prawdopodobnie z XV w., rozebrany został ok. 1894r. W kościele tym brał ślub Stefan Żeromski z Oktawią Rodkiewiczówną, a jednym ze świadków był Bolesław Prus. Obecny kościół zbudowano w stylu neogotyckim w latach 1889-94, według projektu Jerzego Wernera, którego główną fundatorką była Maria z Tyzenhauzów hrabina Przeździecka. Kościół wybudowany z czerwonej cegły w kształcie łacińskiego krzyża. Warto obejrzeć w nim rzeźby i obrazy z XVII-XVIII w.

Sieciechów

Ślady osadnictwa pochodzą z czasów wpływów rzymskich. Pierwsza wzmianka znajduje się w Kronice Gala Anonima z 1096r. Nazwa dzisiejszej osady związana jest z Sieciechowem Starym. W XIV w., po litewskich i tatarskich najazdach oraz zmianie koryta Wisły, osada straciła dawne znaczenie. Miasto założono prawdopodobnie w XIV w. prawa miejskie utraciło w 1869r.

Kościół p.w. Świętego Wawrzyńca w Sieciechowie
Powstał prawdopodobnie w XI w. Kościół pierwotny drewniany istniał od 1326r. Na początku XV w. zakonnicy wybudowali i uposażyli nowy kościół p.w. św. Wawrzyńca. Po pożarze w 1707r. wzniesiono w latach 1710-69 nowy kościół według projektu budowniczego Andrzeja Janowicza. Ołtarz główny rokokowy pochodzi z 1768r., dzwonnica z XIX w., z 2 dzwonami - 1459 i 1525r., ambona, chrzcielnica rokokowe, dawne tabernakulum wybite kurdybanem z XVIII w.

Wysokie Koło

W średniowieczu osada ta należała do kasztelani sieciechowskiej, co notowano już w XIV wieku. W XV w. do Regowskich herbu Habdank, potem Pękosławskich, Witowskich, Chomętowskich, Wielopolskich i Lewickich. Na początku XVI w. Wysokie Koło (pochodzenie nazwy wsi jest nieznane) wraz z okolicznymi wsiami należało do dóbr regowskich.

Kościół NMP Królowej Różańca Świętego w Wysokim Kole
Budowę kościoła parafialnego w Wysokim Kole p.w. Świętego Krzyża, w stylu włoskiego renesansu rozpoczęto w roku 1637, a fundatorem był kasztelan sandomierski i starosta zwoleński Stanisław Witkowski. Kościół został zniszczony podczas ,,potopu’’ szwedzkiego i długie lata stał opuszczony. Budowę kościoła zakończono po 1681r. dzięki wsparciu finansowemu i staraniom Jana Wielkopolskiego podkanclerzego koronnego. Konsekracja kościoła odbyła się w 1694r. Kościół przebudowano po pożarze na początku XIX w. Kościół poklasztorny po zniszczeniach I i II wojny został odbudowany. Kościół to trzynawowa bazylika z kolebkowym sklepieniem i lunetami. Ma liczne elementy wyposażenia z XVII-XVIII w. (m.in.: rzeźby, ołtarze, relikwiarze). Barokowa polichromia była kilkakrotnie odnawiana i przemalowywana. Dwa dzwony (1717r., 1720r.) odlał Michał Wittwerk z Gdańska. W prawej bocznej kaplicy jest koronowany obraz Matki Boskiej słynący z cudów (Patrz Sanktuarium). W dniu 18.08.1974r. powstała parafia NMP Królowej Różańca Świętego.

Oleksów

Osada notowana w XII w. Był to gród należący do systemu obronnego Sieciechowa. Wieś Oleksów, zwana dawniej Olessow, Oleskow należała do parafii Sieciechów. Dziedzicami wioski byli Oleśniccy, potem Gniewoszowie, Szembekowie.

Kościół Świętego Stanisława Biskupa i Męczennika
Pierwotny kościół drewniany istniał w latach 1253-1326. Obecny kościół p.w. św. Stanisława w Oleksowie postawiony został w części z cegły, w części z białego kamienia, kosztem ks. Jana Sadkowskiego, miejscowego proboszcza w 1652r. W 1858r. kościół był restaurowany kosztem ówczesnego dziedzica hr. Działyńskiego i parafian. Ks. Feliks Widuchowski dobudował część nawy z chórem, kaplicę św. Stanisława i św. Rocha i zakrystię w 1902r. Znacznie uszkodzony podczas pierwszej wojny światowej, został odbudowany w 1921r. staraniem ks. Józefa Mackiewicza i potem ks. Józefa Mączyńskiego. Kompleksowo, gruntownie odrestaurowany na zewnątrz i wewnątrz w latach 1990-1998. Zabytki: chrzcielnica o charakterze późnorenesansowym z połowy XVII w., ołtarz główny wczesnobarokowy z połowy XVII w. w nim obraz Św. Rodziny, obraz Matki Boskiej z Dzieciątkiem z XVIII w., stalle i ławki rokokowo - klasycystyczne z 1863r., obraz Ukrzyżowanie z przełomu XVII/XVIII w. oparty na malarstwie z kręgu Rubensa i krucyfiks cynowy z XIX w.

Kozienice

Na temat pochodzenia nazwy istnieje wiele przekazów. Wywodzono ją od ,,kozińców'' - legowisk saren, od dawnej nazwy Zagożdżonki - Kozielniczki, czy też od legendarnego, królewskiego powiedzenia na polowaniu - ,,kozie nic''. Początki osadnictwa sięgają X-XI w. W latach 1409-10 rozpoczęto w Kozienicach budowę mostu pontonowego, który spławiony Wisłą do Czerwińska, posłużył do przeprawy wojskom idącym pod Grunwald. W Kozienicach 1 stycznia 1467r. urodził się późniejszy król Polski, Zygmunt I Stary. W 1550r. król Zygmunt August nadał Kozienicom prawa miejskie, lokując miasto na lewym brzegu Zagożdżonki. W 1867r. miasto stało się stolicą powiatu. Podczas I wojny światowej Kozienice otrzymały połączenie kolejowe z Bąkowcem. Pod końcem lat 60-tych nastąpił szybki rozwój miasta, do którego przyczyniła się budowa Elektrowni "Kozienice".

Kościół Świętego Krzyża
Kościół parafialny św. Krzyża - pierwotnie drewniany ufundował Władysław Jagiełło w 1394r., kilkakrotnie przebudowywany m.in. z fundacji żony Augusta III - Marii Józefy. Obecnie murowany wzniesiony w latach 1868-69. Wewnątrz znajdują się rokokowe ołtarze z Obrazem Matki Boskiej z XVII w. oraz kilka innych obrazów i barokowych rzeźb. Obraz Świętej Rodziny, pędzla Wojciecha Gersona, pochodzi z 1888r., dzwon datowany na 1564r.

Zespół Pałacowy

Zbudowany w latach 1778-91 według projektu Franciszka Placidiego dla króla Stanisława Augusta Poniatowskiego, przebudowano następnie w latach 1839-65 dla gen. Iwana Dehna i raz jeszcze, w stylu renesansu francuskiego w latach 1896-1900 przez Franciszka Arveuf. Na Pałacowym dziedzińcu znajduje się basen z lat 1839-65, w formie barokowego czteroliścia z piaskowca szydłowieckiego otoczony kolumnami. Na tyłach pałacu położony jest park w stylu angielskim z opadającymi tarasami ku dolinie Zagożdżonki, założony przez Jana Kantego Fontanę. W odrestaurowanej oficynie pałacowej znajduje się:
Muzeum Regionalne - zbiory etnograficzne z terenu Puszczy Kozienickiej.
tel. (0-48) 61 43 575
Czynne:
wtorek-piątek 9.00-16.00
Cena biletu:
Ulgowy 1zł. 50gr.
Normalny 2zł.